Przejdź do treści
Przejdź do treści

Opowiadanie, 1960

The Cursed Expedition

Dwaj astronauci odkrywają na Wenus pozorny raj. Młodzieńcza opowieść łącząca science fiction z grozą, opublikowana w „People, Places and Things” w 1960 roku.

Tytuł oryginalny
The Cursed Expedition
Pierwsze wydanie
People, Places and Things (1960)

Opis

Kosmiczna wyprawa w dziecięcej twórczości Kinga

„The Cursed Expedition” jest krótkim opowiadaniem Stephena Kinga z amatorskiego tomu „People, Places and Things”, przygotowanego wspólnie z Chrisem Chesleyem w 1960 roku. Samo opowiadanie przypisywane jest Kingowi; nazwiska dwóch twórców zbioru nie oznaczają współautorstwa każdej historii. Spis zawartości i autorów tomu.

Justin Brooks w Stephen King: A Primary Bibliography (wydanie poprawione, 2013, pozycja B11) wskazuje stronę 15 broszury „People, Places, and Things–Volume I”, Triad Publishing Company, 1960. Opisuje wydanie jako maszynopis powielony na mimeografie. Odnotowuje też obecność tego tekstu w krążącej częściowej fotokopii zbioru. To ważne rozróżnienie: reprodukcja fragmentu tomu nie jest osobnym pierwodrukiem opowiadania. Dane bibliograficzne Brooksa, B11.

Wenus, która wygląda jak raj

Dwaj astronauci lądują na Wenus. Zamiast nieprzyjaznego świata znajdują warunki przypominające ziemskie: sprzyjającą temperaturę i owoce nadające się do jedzenia. Nowe otoczenie wydaje się tak gościnne, że przybysze porównują je do Edenu. Ich zachwyt otwiera jednak opowieść grozy, a nie spokojną relację z udanej misji.

Ten punkt wyjścia opisuje karta utworu w serwisie INSOMNIA. Kosmiczna sceneria pozwala Kingowi postawić bohaterów w sytuacji, w której rozpoznają znajome cechy krajobrazu, lecz nie znają rządzących nim zasad. Dalsze wydarzenia i puentę omawiamy osobno poniżej.

Fabuła i zakończenie

Spoilery: rozwiń omówienie wydarzeń i finału

Jeden z astronautów zostaje odnaleziony martwy. Drugi odkrywa zbyt późno, że zagrożenie nie jest pojedynczym zwierzęciem ani ukrytym przeciwnikiem: sama planeta żyje i odczuwa głód. Pochłania ocalałego przybysza razem z jego rakietą.

Tak przebieg wydarzeń przedstawia omówienie w zestawieniu niepublikowanych i niezebranych prac Kinga. Podajemy skrót za źródłem wtórnym, bez dopisywania dialogów, nazwisk astronautów czy szczegółów technicznych statku.

Gościnność jako pułapka

W naszym odczytaniu opowiadanie wykorzystuje kontrast między pierwszym wrażeniem a rzeczywistą naturą miejsca. Wszystko, co zachęca do pozostania, może osłabiać ostrożność odkrywców. Znajome elementy otoczenia nie gwarantują bezpieczeństwa, a określenie „raj” okazuje się pochopną oceną.

Groza wynika tu ze zmiany skali: człowiek przybywa jako badacz nowego świata, ale nie musi być stroną kontrolującą spotkanie. To interpretacja motywu, nie przytoczona wypowiedź Kinga o zamiarze twórczym. Nie ma również podstaw, by na podstawie podobieństwa pomysłów przypisywać tekst do konkretnego późniejszego cyklu autora.

Przed zawodowym debiutem

King urodził się w 1947 roku, więc publikacja z 1960 roku należy do jego dziecięcych prób literackich. Oficjalna biografia odnotowuje powrót rodziny do Durham, gdy miał jedenaście lat. Pierwszą profesjonalną sprzedaż opowiadania datuje natomiast na 1967 rok, kiedy „The Glass Floor” trafiło do „Startling Mystery Stories”. Domową broszurę i zawodowy debiut dzieli zatem kilka lat.

„The Cursed Expedition” pokazuje zainteresowanie fantastyką naukową jeszcze przed dojrzałymi powieściami. Można je zestawić z „The Star Invaders”, opowieścią o kosmicznej inwazji, lub z „The Other Side of the Fog”, również należącym do „People, Places and Things”. Są to wskazówki do porównania wczesnych pomysłów, a nie potwierdzenie fabularnego połączenia tych utworów.

Wydanie angielskie, polski przekład i dostępność

Potwierdzonym pierwodrukiem jest anglojęzyczny tom z 1960 roku. W bibliografii krótkiej prozy tekst figuruje jako uncollected; oznaczenie to nie przeczy jego obecności w młodzieńczej broszurze, lecz odróżnia go od opowiadań włączonych do późniejszych standardowych zbiorów. Zestawienie bibliograficzne.

W sprawdzonych źródłach nie znaleźliśmy potwierdzenia oficjalnego polskiego wydania, nazwiska tłumacza ani autoryzowanego audiobooka. „Przeklęta wyprawa” może służyć jako objaśnienie znaczenia tytułu, ale nie podajemy go jako tytułu wydanego polskiego przekładu. Internetowy odpis lub nagranie nie potwierdza samo w sobie istnienia licencjonowanej edycji.

Inne wczesne historie znajdziesz w katalogu opowiadań, a informacje o rozróżnianiu wydań i reprodukcji w dziale Kolekcje.

Sprawdzono 31 października 2026 roku. Dane publikacyjne pochodzą z bibliografii; omówienie fabuły oparto na wskazanych opracowaniach.

Wybierz, na co się zgadzasz. Odmowa nie blokuje czytania portalu. Zgodę możesz później wycofać przyciskiem „Ustawienia cookies”.

Przeczytaj politykę prywatności

Dostępność i czytelność

Dostosuj sposób wyświetlania portalu do swoich potrzeb.

Uwzględniamy także systemowe ograniczenie ruchu. Klawisz Tab przenosi między elementami, Enter je uruchamia, a Escape zamyka ten panel. Całą stronę możesz powiększyć w przeglądarce.

Wybór zapisujemy tylko w tej przeglądarce, bez przesyłania go do zewnętrznych usług.