Marzenia i koszmary

Co zawierają „Marzenia i koszmary”?

„Nightmares & Dreamscapes” ukazało się w październiku 1993 roku nakładem Viking Press. Zbiór rozwija linię krótkiej prozy znaną z „Nocnej zmiany” i „Szkieletowej załogi”. Nie ogranicza się jednak do jednego gatunku ani nawet wyłącznie do opowiadań. Obejmuje między innymi scenariusz „Sorry, Right Number”, esej „Head Down” i wiersz „Brooklyn August”.

Od pilota-wampira do doktora Watsona

„The Night Flier” prowadzi czytelnika tropem dziennikarza poszukującego sensacyjnej historii związanej z zagadkowymi lotami i morderstwami. „Dolan’s Cadillac” koncentruje się na długo przygotowywanej zemście. W „The Doctor’s Case” King wykorzystuje świat Sherlocka Holmesa i doktora Watsona, natomiast „Umney’s Last Case” bawi się regułami opowieści detektywistycznej oraz relacją bohatera z twórcą.

Obok historii kryminalnych pojawia się groza codziennych przedmiotów. „The Moving Finger”, „Chattery Teeth” i „Sneakers” przekształcają banalne szczegóły otoczenia w źródła zagrożenia. Taki wybór punktu wyjścia pozwala wywołać niepokój bez rozbudowanego fantastycznego świata: wystarczy coś, co przestaje zachowywać się zgodnie z oczekiwaniami. Inne teksty poszerzają skalę zdarzeń, przez co rytm lektury wyraźnie zmienia się między utworami.

Dlaczego forma tekstu ma znaczenie?

Scenariusz czyta się inaczej niż opowiadanie: dialog i wskazówki dotyczące obrazu muszą zastąpić część pracy narratora. Z kolei esej o baseballu i wiersz wprowadzają do tomu zainteresowania autora wykraczające poza horror. Zamiast oczekiwać jednakowego nastroju na każdej stronie, lepiej traktować zbiór jako przegląd różnych literackich prób.

Można czytać go po kolei lub wybierać teksty według własnych zainteresowań. Miłośnik kryminału może zacząć od historii detektywistycznych, a osoba szukająca krótkiej grozy od opowieści o przedmiotach. Nie ma konieczności poznawania fabuł pozostałych utworów, żeby zrozumieć wybraną historię. Komentarze autora dają dodatkowy punkt widzenia na proces powstawania tekstów.

Polskie przekłady i podział na tomy

W polskich wydaniach figurują przekłady Michała Wroczyńskiego i Witolda Nowakowskiego. Bibliografia Narodowa odnotowuje między innymi dwuczęściowe wydanie z 2018 roku w „Kolekcji Mistrza Grozy”. Albatros opisuje również jednotomowe wznowienie z 26 października 2022 roku: 768 stron, twarda oprawa, ISBN 9788367426732.

Podział na dwie części nie oznacza dwóch odrębnych zbiorów napisanych przez Kinga. Przy zakupie pojedynczego tomu trzeba sprawdzić jego zawartość i oznaczenie części, żeby nie uznać połowy kompletu za całość. Dane wskazanego wydania jednotomowego udostępnia Albatros.

Anglojęzyczny audiobook z wieloma lektorami

Oficjalna strona prezentuje trzyczęściowe nagranie „Nightmares & Dreamscapes” z liczną obsadą. „Suffer the Little Children” czyta Whoopi Goldberg, „Crouch End” Tim Curry, „Chattery Teeth” Kathy Bates, a „Dolan’s Cadillac” Rob Lowe. Sam King wykonuje m.in. „Head Down” i „Home Delivery”. Podane nazwiska dotyczą wersji anglojęzycznej, nie polskiego audiobooka.

Cały zbiór a wybór opowiadań

Część nagrań ukazywała się także w mniejszych zestawach. Katalog Simon & Schuster Audio opisuje „Dolan’s Cadillac and Other Stories” z lutego 2009 roku jako cztery nieskrócone opowiadania, wcześniej wydane w ramach „Nightmares & Dreamscapes”. Pełne nagranie pojedynczej historii nie oznacza więc pełnego nagrania całego zbioru. Przy porównywaniu ofert warto sprawdzić listę utworów oraz lektorów, a nie wyłącznie tytuł i oznaczenie „unabridged”. To pozwala uniknąć kupienia ponownie tych samych nagrań pod inną okładką.